4. Sınıf Bölme İşlemi
Dördüncü sınıfta bölme artık yalnız dağıtmak değil. Çocuk kalanlı bölme yapıyor, kalanın bölenden küçük olması gerektiğini biliyor, sonucu sağlamayla denetliyor ve en zoru, kalanın problemde ne anlama geldiğini yorumluyor. Aşağıda en sık yapılan yanlışı ve evde aynı işlemi iki ayrı problemle sorarak yapabileceğiniz çalışmayı yazdık.
Bu konuyu öğrenen çocuk ne yapabilir?
- Bölmeyi eşit paylaştırma ve gruplama olarak açıklar.
- Bir basamaklı bölenle bölme ve kalanlı bölme yapar.
- Kalanın bölenden küçük olması gerektiğini bilir ve kalanı yorumlar.
- Bölüm çarpı bölen artı kalan işlemiyle sağlama yapar.
- Bölümü tahmin eder ve verilmeyen ögeyi bulur.
- Bölme gerektiren problemleri çözer.
Çocuklar en çok nerede takılıyor?
Yirmi beş öğrenci dört kişilik masalara oturacaktır. Çocuk yirmi beşi dörde böler, altı bulur, bir kalır ve cevabı altı masa diye yazar. İşlem doğrudur, cevap yanlıştır: kalan bir öğrenci hâlâ ayaktadır ve ona da bir masa gerekir. Sebep bölmeyi bilmemesi değildir. Kalanı, kâğıtta işlemin sonunda duran bir sayı olarak görüyordur; oysa kalanın problemin içinde bir karşılığı var.
Yukarıdaki, bu konuda sık görülen hatalardan yalnız biri. Ötekiler ve her birinin çözümü Muid uygulamasında konunun içinde duruyor.
Evde aynı işlemi iki soruyla nasıl çalışırsınız?
- Aynı bölmeyi iki ayrı problemle sorun. Önce şöyle: yirmi beş kalemi dört çocuğa eşit dağıtırsak her birine kaç düşer? Cevap altı, geriye bir kalem artar.
- Şimdi aynı sayılarla ikinci soruyu sorun: dört kişilik masalara yirmi beş çocuk oturacaksa kaç masa gerekir? Cevap yedi. İşlem aynı, kalanın anlamı değişti.
- Aradaki farkı ona anlattırın. Birinci soruda artan kalem kutuda kalabiliyor, ikincide artan çocuk masasız kalamıyor. Kalanın ne olacağına problem karar veriyor.
- Her işlemden sonra sağlama yaptırın: bölümü bölenle çarpıp kalanı ekleyin, bölünen çıkmalı. Altı çarpı dört yirmi dört eder, artı bir yirmi beş. Sağlama tutmuyorsa hata yorumda değil işlemdedir.
Sık sorulanlar
Bölümü tahmin etmeyi nasıl öğretebilirim?
İşleme başlamadan bir soru sordurun: bölenin kaç katı bölünene yaklaşıyor? Yirmi beş için dördün altı katı yirmi dört eder, yediye çıkılırsa yirmi sekiz olur ve geçer. Böylece bölüm deneme yanılmayla aranmaz. Bu alışkanlık, çok basamaklı bölmelerde işi belirgin biçimde kısaltıyor.
Kalan bölenden büyük çıkıyor, bu ne demek?
Bölümün eksik seçildiği anlamına gelir ve düzeltmesi kolaydır: bölümü bir artırıp yeniden bakın. Yirmi beş bölü dörtte bölüme beş denirse kalan beş çıkar; beş, dörtten büyük olduğu için bölüm altı olmalıdır ve kalan bire iner. Kalanı bölenle karşılaştırmak, işlemi bitirmeden yapılabilecek en hızlı denetimdir.
Sağlama yapmayı gereksiz görüyor, ikna edemiyorum.
Sağlamayı bir ödev adımı gibi değil, cevabın doğru olup olmadığını kendi başına anlamanın yolu olarak gösterin. Bir işlemi kasten yanlış yapıp sağlamayı birlikte kurun; sonuç tutmaz ve hatanın nerede olduğu ortaya çıkar. Bunu bir kez yaşayan çocuk için sağlama, öğretmenin istediği bir şey olmaktan çıkıyor.
Bu konunun tamamı Muid uygulamasında
- Bu konuda sık yapılan hataların tamamı ve her birinin çözümü
- Çocuğun kendi çözeceği sorular ve dereceli geri bildirim
- Konuya bağlı oyun ve etkinlik
- Çocuk nerede takıldıysa veliye ve öğretmene ayrı ayrı yazılmış tavsiye
Her derste ilk konu ücretsizdir; hesabınızı açıp bakabilirsiniz.